Fair Isle na drutach – instrukcja wykonania czapki

Dziewczyna w czapke Fair Isle na drutach

Uwielbiam dziergać czapki na drutach. Wzory żakardowe trenowałam właśnie na nich i zrobiłam ich przeszło setkę! A ponieważ bardzo lubię dzielić się moją największą pasją to przygotowałam instrukcje wykonania pięknej, kolorowej czapki Fair Isle na drutach, którą nazwałam ,,Easy Peasy Hat”.

Jeśli pierwsze wprawki z żakardem masz za sobą, to wzór na tej czapce nie sprawi Ci problemów. Wykorzystałam odwrócony motyw z  komina żakardowego dla początkujących. Wielobarwne tło może być wyzwaniem, ale mam nadzieję, że je podejmiesz!

Kilka słów o Fair Isle

Sama technika Fair Isle pochodzi ze Szkocji, a swoją nazwę zawdzięcza jednej z jej wysp. Polega ona na tworzeniu żakardowej, wielokolorowej, wzorzystej dzianiny. W jednym okrążeniu zazwyczaj używane są tylko dwa kolory, ale w całym projekcie może być ich na prawdę dużo! W klasycznej wersji, kolory układają się w lustrzanym odbiciu względem środka motywu np. gwiazdy, do tego bardzo ciekawy efekt można uzyskać wybierając kilka odcieni tego samej barwy.

Tą czapką zachęcam Cię do zmierzenia się z tematem Fair Isle na drutach. W poniższym wzorze zaproponowałam wielobarwne tło i jednolity wzór, ale możesz zaszaleć z kolorami, bo możliwości są nieskończone. A jeśli masz w swoich zapasach resztki włóczek to tym bardziej będzie to projekt dla Ciebie.

Jeśli jednak mnogość nitek Cię przeraża to śmiało, możesz pominąć wielobarwne tło i przygotować czapkę dwukolorową, dla której również znajdziesz schematy w poniższej instrukcji. Zaczynamy!

Jeśli nie potrzebujesz szczegółowego tutorialu, to na pewno przyda Ci się wersja do druku, którą przygotowałam. Możesz ją ściągnąć bezpłatnie z  Raverly: Easy Peasy Hat

Czapka Fair Isle na drutach – opis wykonania

Rozmiary
  • S/M – pasująca na obwód głowy ok 53-56 cm, długość ok 24,5 cm (bez pompona)
  • L/XL – pasująca na obwód głowy ok 56-60 cm, długość ok 25,5 cm (bez pompona)
Włóczka
Czapka Fair Isle – wielokolorowa:
  • 1 motek czyli 100 m włóczki Drops Karisma w kolorze ecru nr 01 (100% Wełna; 50 g/100 m) lub innej o podobnej grubości, wybranej przez Ciebie – będzie to kolor główny (KG)
  • 9 maleńkich kłębków długości ok 15 m każdy, w kilku odcieniach, włóczki o grubości takiej samej jak powyższa (np. Drops Karisma). Ja wybrałam 5 odcieni od brązowego do żółtego, 2 odcienie pomarańczowego/rudego i 2 odcienie zielonego. Kolory nazwałam literkami od A-I. Do tego projektu użyłam ręcznie barwionej naturalnymi barwnikami włóczki, którą dostałam od Kasi EasternArt
  • dodatkowa włóczka na pompon (jeśli wybierzesz pompon w kolorze głównym to wystarczy Ci włóczki z 1 motka na czapkę i na pompon)

Mała uwaga: W tej czapce zrobiłam wzór z białej włóczki na wielokolorowym tle typowym dla Fair Isle. Do tego projektu możesz użyć tak wielu kolorów włóczki jak ja, ale możesz również wybrać mniejszą ilość. Schemat zaprojektowałam tak, żeby można było zrobić tło wybierając 9 kolorów, 6 kolorów lub 4 kolory. Jeśli jednak taka ilość kolorów wciąż Cię zniechęca, to śmiało, zrób ze mną czapkę dwukolorową!

Początek czapki na drutach wraz z oznaczniem użytych kolorów.
Do wykonania mojej czapki użyłam wełny ręcznie barwionej roślinami i było to cudowne doświadczenie! Kolory A,B,C i D to szyszki olszy, kolor E to liście lawendy, kolor F to korzeń marzanny barwierskiej, kolor G to pestki awokado, kolory I i H to nawłoć.
Czapka dwukolorowa:
  • 1 motek czyli 100 m włóczki Drops Karisma w kolorze szaro-zielonym jasnym nr 69 (100% Wełna; 50 g/100 m) lub innej o podobnej grubości, wybranej przez Ciebie – będzie to kolor główny (KG), którym będzie dziergany wzór
  • 1 motek czyli 100 m włóczki Drops Karisma w kolorze petrol nr 73 (100% Wełna; 50 g/100 m) lub innej o podobnej grubości, wybranej przez Ciebie – będzie to kolor tła (KT)
  • dodatkowa włóczka na pompon (jeśli wybierzesz pompon w kolorze głównym to wystarczy Ci włóczki z 1 motka na czapkę i na pompon)
Czapka Fair Isle na drutach w wersji dwukolorowej - w trakcie przerabiania.
Jeśli wielobarwne tło Cię przeraża, to śmiało zrób czapkę dwukolorową!
Narzędzia
  • druty z żyłką 60 cm w rozmiarze 4.00 mm (możesz wybrać druty z dłuższą żyłką jeśli lubisz pracować techniką magic loop, ja zwykle tak robię i używam drutów z żyłką 80 cm)
  • druty z żyłką 60 cm w rozmiarze 3.00 mm do wykonania ściągacza
  • marker dziewiarski
  • szydełko lub igła dziewiarska do wykończenia
Próbka ściegu

22 oczek x 24 okrążeń = 10 cm x 10 cm – na drutach 4.00 mm wzorem żakardowym, w okrążeniach.

Próbka ściegu jest bardzo ważna, to właśnie dzięki niej Twoja czapka będzie miała wymiary, które podałam. Jeśli Twoja próbka jest inna to dobierz odpowiedni rozmiar drutów, aby uzyskać taką samą próbkę.

Instrukcja wykonania

Poniższą instrukcję napisałam dla mniejszego rozmiaru, a w nawiasie podałam wartość dla większego rozmiaru np. 100 (108) oczek. Jeśli nie ma informacji w nawiasie, to znaczy, że należy wykonać tak samo dla obu rozmiarów.

Ściągacz

Używając drutów o mniejszej średnicy, 3.00 mm narzuć 100 (108) oczek kolorem głównym (KG) i połącz w okrążenie, następnie umieść marker na początku okrążenia. Przerabiaj ściągaczem 2×2 (2 oczka prawe, 2 oczka lewe) przez 8 okrążeń.

W kolejnym okrążeniu przerób wszystkie oczka na prawo, dodając równomiernie 8 (12) oczek:

  • dla mniejszego rozmiaru: *12 oczek prawych, dodaj 1 oczko, 13 oczek prawych, dodaj 1 oczko* – powtarzaj dookoła
  • dla większego rozmiaru: *9 oczek prawych, dodaj 1 oczko* – powtarzaj dookoła

Masz teraz na drutach 108 (120) oczek.

Część główna czapki

Zmień druty na grubsze, 4.00 mm i rozpocznij pracę wzorem żakardowym według poniższego schematu. Upewnij się, że na początku okrążenia znajduje się marker. Przerób 38 okrążeń wzoru. Wskazówki i porady dotyczące poszczególnych okrążeń znajdziesz pod schematem.

Na co warto zwrócić uwagę przy korzystaniu z poniższego schematu:
  • Schemat czytaj od dołu do góry i od prawej do lewej strony.
  • Każdy kwadracik oznacza jedno oczko.
  • Zwróć uwagę jakie kolory wybrałaś dla swojej czapki, w schemacie wzory, czyli kolor główny (KG) jest biały.
  • Fragment zaznaczony prostokątem i opisane jako ,,schemat powtarzalny” to oczka, które się powtarzają dookoła. To oznacza, że te 12 oczek należy powtarzać przez całe okrążenie. Pozostała część schematu (po lewej stronie od prostokąta) została dodana, żeby schemat był bardziej czytelny.
  • Po prawej stronie znajduje się oznaczenie kolorów tła, wraz z informacją przez ile okrążeń przerabiać dany kolor.
  • Schematy zamykania są przygotowane oddzielnie dla rozmiaru S/M oraz L/XL. Pamiętaj by wybrać schemat dla rozmiaru, który aktualnie dziergasz.
Schemat wzoru żakardowego – czapka Wielokolorowa

Poniżej znajdziesz schemat wzoru żakardowego dla czapki wielokolorowej, typowej dla techniki Fair Isle, która zawiera aż 10 kolorów. Na końcu tego wpisu znajdziesz schematy dla czapki siedmio-, pięcio- i dwukolorowej. Potraktuj je jako inspirację i wybierz takie kolory, jakie tylko Ci w duszy grają! Może to być też świetna okazja do zużycia resztek włóczki, które zalegają w Twoich zapasach ;-)

Schemat wzoru żakardowego dla czapki Fair Isle na drutach - wersja z dziesięcioma kolorami.
Wskazówki i porady

Okrążenie 1: Dołącz nitkę w kolorze A. Włóczki nie musisz dowiązywać, wystarczy jeśli pozostawisz końcówkę długości ok 15 cm i przytrzymasz ją prawą ręką w trakcie przerabiania pierwszych oczek. Przerabiaj oczka naprzemiennie włóczkami w kolorze głównym (białym) i A przez całe okrążenie.

Okrążenie 2: Przerabiaj według schematu, analogicznie jak okrążenie 1. Pilnuj, żeby oczka układały się naprzemiennie, czyli nad oczkiem w kolorze głównym (białym) znajdowało się oczko w kolorze A. Pojawi się ,,krateczka” :)

Okrążenie 3: Dołącz nitkę w kolorze B (pozostawiając końcówkę długości ok 15 cm) i przerabiaj według schematu. Nie odcinaj nitki w kolorze A.

Okrążenia 4-21: Przerabiaj według schematu.

  • W okrążeniach 5, 7 i 9 dołączaj kolejno nitki w kolorach C, D i E. W tym miejscu będziesz mieć ,,przyczepione” do czapki łącznie 6 kłębków! Pilnuj, żeby się nie plątały :) Ja przerabiając tą czapkę siadam na łóżku i rozkładam motki wokół siebie. Po każdym okrążeniu sprawdzam czy nie są splątane. Jest to nieco uciążliwe, ale efekt jest tego wart!
  • Po przerobieniu okrążenia 11 odetnij nitkę w kolorze E. Analogicznie, po przerobieniu okrążeń 13, 15, 17 i 21 odcinaj kolejno nitki w kolorach D, C, B i A. Pozostaw końce długości ok 15 cm do późniejszego wrobienia.

Okrążenia 22-30: Przerabiaj według schematu kolorami głównym i F oraz głównym i G. Nitkę w kolorze G odetnij po przerobieniu okrążenia 27, natomiast w kolorze F dopiero po przerobieniu okrążenia 30.

Okrążenia 31-37: Przerabiaj według schematu kolorami głównym i H oraz głównym i I. Nitkę w kolorze I odetnij po przerobieniu okrążenia 35, natomiast w kolorze H dopiero po przerobieniu okrążenia 37.

Okrążenie 38: Ponownie dołącz nitkę w kolorze A i przerabiaj według schematu.

Schemat zamykania – czapka wielokolorowa

Zamykając czapkę przerabiaj jednocześnie wzór żakardowy według schematu zamykania. Zwróć uwagę, że schematy są różne w zależności od rozmiaru.

Schemat zamykania dla czapki Fair Isle na drutach - wersja z dziesięcioma kolorami.
opis zamykania czapki
Opis zamykania czapki dla rozmiaru S/M:

Okrążenie 1 (schematu zamykania): Przerób 10 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i A, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem głównym (białym). Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 99 oczek. Odetnij nitkę w kolorze A, pozostawiając koniec do późniejszego wrobienia.

Okrążenia 2, 4, 6, 8: Przerabiaj wzorem żakardowym według schematu zamykania. W okążeniach 2, 4 i 6 dołączaj nitki w kolorach B, C i D. Po przerobieniu okrążenia 8 odetnij nitkę w kolorze D.

Okrążenie 3: Przerób 9 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i B, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem B. Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 90 oczek. Odetnij nitkę w kolorze B.

Okrążenie 5: Przerób 8 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i C, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem C. Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 81 oczek. Odetnij nitkę w kolorze C.

Okrążenie 7: Przerób 7 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i D, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem głównym (białym). Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 72 oczek. Nie odcinaj nitki w kolorze D.

Okrążenia 9-14: Przerabiaj analogicznie, zgodnie ze schematem, kolorami głównym i E. Po przerobieniu okrążenia 14 na drutach pozostanie Ci 18 oczek.

Ostatnie okrążenie: Przerabiaj 2 oczka razem na prawo przez całe okrążenie, naprzemiennie kolorami głównym i E. Na drutach pozostanie Ci 9 oczek. Utnij obie nitki pozostawiając koniec długości ok 15 cm, przeciągnij je przez pozostałe oczka i zaciśnij.

Opis zamykania czapki dla rozmiaru L/XL:

Okrążenia 1, 2 (schematu zamykania): Przerabiaj wzorem żakardowym, kolorami głównym i A, zgodnie ze schematem. Po przerobieniu okrążenia 2 odetnij nitkę w kolorze A, pozostawiając koniec do późniejszego wrobienia.

Okrążenie 3: Dołącz nitkę w kolorze B. Przerób 10 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i B, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem B. Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 110 oczek.

Okrążenia 4, 6, 8, 10, 12: Przerabiaj wzorem żakardowym według schematu zamykania. W okążeniach 6 i 12 dołącz nitki w kolorach C i E. Po przerobieniu okrążenia 8 odetnij nitkę w kolorze C.

Okrążenie 5: Przerób 9 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i B, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) głównym (białym). Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 100 oczek. Odetnij nitkę w kolorze B.

Okrążenie 7: Przerób 8 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i C, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem C. Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 90 oczek.

Okrążenie 9: Przerób 7 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i D, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem D. Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 80 oczek.

Okrążenie 11: Przerób 6 oczek wzorem żakardowym, kolorami głównym i D, zgodnie ze schematem. Następnie przerób 2 oczka razem na prawo (2prp) kolorem D. Powtarzaj dookoła. Na drutach pozostanie Ci 70 oczek.

Okrążenia 13-17: Przerabiaj analogicznie, zgodnie ze schematem, kolorami głównym i E. Po przerobieniu okrążenia 17 na drutach pozostanie Ci 20 oczek.

Ostatnie okrążenie: Przerabiaj 2 oczka razem na prawo przez całe okrążenie, naprzemiennie kolorami głównym i E. Na drutach pozostanie Ci 10 oczek. Utnij obie nitki pozostawiając koniec długości ok 15 cm, przeciągnij je przez pozostałe oczka i zaciśnij.

Zakończenie czapki na drutach - widok z góry.
USKOK WZORU NA POCZĄTKU OKRĄŻENIA

W trakcie przerabiania czapki, na pewno zauważysz, że na początku okrążenia wzór się nieco ,,rozjeżdża”. Według mnie, najlepszym rozwiązaniem jest… zaakceptowanie tego :) Na poniższych zdjęciach możesz zobaczyć jak wiele zmieniło wykończenie i wypranie czapki! Więcej na ten temat pisałam w tym wpisie.

Czapka Fair Isle na drutach po zrobieniu - widoczny uskok wzoru na początku okrążenia.
Przed praniem i blokowaniem czapki widoczny jest uskok wzoru na początku okrążenia.
Czapka Fair Isle na drutach po wykończeniu i wypraniu.
Po praniu miejsce początku okrążenia zdecydowanie trudniej znaleźć, choć można je zauważyć. Ja traktuję to jako szew i nauczyłam się je po prostu ignorować :)
Wykończenie

Na koniec przy użyciu igły dziewiarskiej pochowaj wszyyyystkie nitki. Niestety będzie ich sporo, ale warto się pomęczyć dla tego efektu ;-) To jedyny minus przy robieniu Fair Isle na drutach. Jeśli zauważysz, że na początku okrążenia, tam gdzie dołączana jest nowa nitka, powstała dziurka lub oczko się nieco rozciągnęło, to nie przejmuj się tym. Ściągnij delikatnie włóczkę. Po jej wszyciu nie powinno to być już widoczne. Możesz wiązać po dwie nitki na supełek, a następnie końce pochować na lewej stronie.

Lewa strona czapki żakardowej z widocznymi nitkami przed ich wrobieniem.
Nitek do wrobienia było na prawdę dużo!

Delikatnie wypierz czapkę i wysusz na płasko lub blokując ją na balonie. Oczka się wyrównają i dzięki temu wzór będzie jeszcze bardziej widoczny. Gotowe! Możesz cieszyć się swoją pierwszą czapką Fair Isle na drutach!

Jeśli masz ochotę to dodaj do czapki pompon. Ja uwielbiam czapy z pomponami! Jak szybko i przyjemnie zrobić pompon na palcach pokazywałam w tym wpisie.

Dziewczyna trzyma przed sobą wielokolorową czapkę Fair Isle na drutach.
Tak w pełnej okazałości prezentuje się moja czapka Fair Isle na drutach.
Mam nadzieję, że przerabianie tej czapki da Ci dużo satysfakcji! Poniżej znajdziesz schematy do wykonania wersji dwu-, pięcio- i siedmiokolorowej. Potraktuj je jako inspiracje, ponieważ możliwości są nieograniczone!
Jeśli wydziergasz tą czapkę, to koniecznie daj mi znać oznaczając mnie @kroopa_ na Instagramie lub Łapu Czapu na Facebooku!

Czapka dwukolorowa:

Schemat wzoru żakardowego – czapka dwukolorowa
Schemat wzoru żakardowego dla czapki Fair Isle na drutach - wersja dwukolorowa.
Schemat zamykania – czapka dwukolorowa
Schemat zamykania dla czapki Fair Isle na drutach - wersja dwukolorowa.

Czapka pięciokolorowa

Schemat wzoru żakardowego – czapka pięciokolorowa
Schemat wzoru żakardowego dla czapki na drutach - wersja pięciokolorowa.
Schemat zamykania – czapka pięciokolorowa
Schemat zamykania dla czapki żakardowej na drutach - wersja pięciokolorowa.

Czapka siedmiokolorowa

Schemat wzoru żakardowego – czapka siedmiokolorowa
Schemat wzoru żakardowego dla czapki na drutach - wersja siedmiokolorowa.
Schemat zamykania – czapka siedmiokolorowa
Schemat zamykania dla czapki - wersja siedmiokolorowa.
Jestem bardzo ciekawa, który schemat wybierzesz do zrobienia swojej pierwszej czapki Fair Isle na drutach. Koniecznie daj mi znać!

4 odpowiedzi do “Fair Isle na drutach – instrukcja wykonania czapki”

  1. Wspaniała rozpiska ! Jak dzieci były małe robiłam takie czapki, ale to było tak dawno. Nawet miałam sposób na ten uskok, ale nie pamiętam. Muszę się koniecznie zacząć robić, to może mi się przypomni.

    1. Dzięki serdeczne! Jak przypomni Ci się Twój sposób na uskok, to chętnie się dowiem! U mnie wszelkie sposoby z internetu powodowały, że dzianina się ściągała w tym miejscu i traciła kształt. Dlatego się zwyczajnie do tego początku okrążenia przyzwyczaiłam!
      Pozdrawiam serdecznie,
      Karolina

  2. Świetny przepis, już jakiś czas mam zamiar zrobić taką czapkę, a że sezon się zbliża to chyba się skuszę. Bardzo dziękuję za tak pięknie rozpisany wzór. Pozdrawiam Ania

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.